Voeren de Bijbel en archeologie af en toe een titanenstrijd? Welke vondsten zijn er gedaan rond de koningen van Israël en Juda? Jan van Meerten zet enkele gegevens op een rijtje in zijn lezing op een symposium in Gouda van 27 mei 2016 i.s.m. Weet Magazine. Met dank aan Geloofstoerusting voor de opname.

LEUK ARTIKEL?
Bent u blij met dit artikel? Het onderhoud en de ontwikkeling van deze website vragen financiële offers. Zou u ons willen steunen met een maandelijkse bijdrage? Dat kan door ons donatieformulier in te vullen of een bijdrage over te schrijven naar NL53 INGB000 7655373 t.n.v. Logos Instituut. Logos Instituut is een ANBI-stichting en dat wil zeggen dat uw gift fiscaal aftrekbaar is.

29 Comments

Peter

De spreker verwijst naar plaatjes. Waarom worden die niet opgenomen op de video? Er is geen enkele discussie over of Omri en de koningen van Israel en Juda na hem historisch zijn. Dat David bestaan heeft blijkt inderdaad uit de Tel Dan Stele – dat is onafhankelijke bevestiging die nodig is in de wetenschappelijke beoefening van de geschiedenis.

De lezing houd zich bezig met zaken die niet controversieel zijn. De lezing lijkt op een bevestiging van wat men als wist: dat is [m.i.] altijd prettig voor de hoorders. Het zou [wat mij betreft] informatiever zijn om in te gaan op meer controversiële zaken. Bijvoorbeeld, de echtgenote van God in de tempel van Jeruzalem: die ook in de Bijbel staat, maar volgens de archeologen veel belangrijker was dan de schriftelijke overlevering haar maakt.

“Het ligt eraan hoe je vanuit de Bijbel kijkt naar de werkelijkheid of vanuit de werkelijkheid kijkt naar de Bijbel. Dat is net iets verschillend” (11:30 omstreeks) De werkelijkheid zegt kennelijk soms iets anders dan een letterlijke lezing van de Bijbel.

Reply
Alfred

[Ik vind] het verhaal nogal onsamenhangend en miste ik het antwoord op de vragen die je in het begin zegt te beantwoorden. Daarnaast sluit ik me aan bij Peter de onderwerpen zijn niet controversieel. Er staat we degelijk geschiedenis in de bijbel, maar daarvoor bestaat het ook uit verschillende boeken geschreven over een lange periode.

Veel interessanter zou bijvoorbeeld een visie op Exodus zijn, omdat hier de wetenschappelijke consensus ver afstaat van een letterlijke interpretatie van de Bijbel. Zoals bijvoorbeeld de twijfel of piramides wel door slaven zijn gebouwd en de afwezigheid van bewijzen voor de aanwezigheid van Israëlische slaven in Egypte in die periode.

Reply
Jan van Meerten

Geachte Peter en Alfred, de kritiek hierboven over wat ik niet heb besproken en daarmee gaat het [m.i.] al direct off-topic. Dat wil niet zeggen dat jullie suggesties zeer interessante onderwerpen zijn om een keer over te spreken. De vondsten die ik wel aanhaalde in mijn lezing lijken door jullie geaccepteerd te worden. Peter schrijft bijvoorbeeld: “Er is geen enkele discussie over of Omri en de koningen van Israel en Juda na hem historisch zijn. Dat David bestaan heeft blijkt inderdaad uit de Tel Dan Stele (…)” Dit is ook wat ik in mijn lezing aangeef en daarmee zitten wij dus op een lijn.

Reply
Radagast

“Veel interessanter zou bijvoorbeeld een visie op Exodus zijn, omdat hier de wetenschappelijke consensus ver afstaat van een letterlijke interpretatie van de Bijbel. Zoals bijvoorbeeld de twijfel of piramides wel door slaven zijn gebouwd en de afwezigheid van bewijzen voor de aanwezigheid van Israëlische slaven in Egypte in die periode.”

Van de drie lezingen gingen er twee over de Exodus, dus dat is het probleem niet. Bovendien werd die avond een DVD gepresenteerd die erover ging. De meeste Bijbelse archeologen geloven niet dat de piramides door Israëlieten zijn gebouwd. In ieder geval niet de beroemde piramides van Gizeh en Cheops. Die waren van veel eerder. Afwezigheid van Semitische slaven is er niet geweest in de veronderstelde perioden (die verschillen nogal, zie ook weer de DVD).

Reply
Peter

Jan van Meerten zegt over Salomo: “afwezigheid van bewijs is geen bewijs van afwezigheid”. Er is onafhankelijke documentatie voor David en er waren koningen in Jeruzalem voor Hizkia als de documentatie echt begint. De eerste opvolger van David krijgt groen licht voor de naam Salomo.

Nu is er wel een probleem: “afwezigheid van bewijs is geen bewijs van afwezigheid”, maar bewijs van afwezigheid bestaat ook. De gegevens zijn [naar mijn mening] volledig genoeg voor bewijs van afwezigheid van het grote rijk van Salomo.

Reply
Jan van Meerten

Geachte Peter, u schetst hierboven [naar mijn mening] (…) het debat tussen de minimalisten en de maximalisten. Daarnaast lijkt het er volgens mij op dat u een persoon, genaamd Salomo, als opvolger van David niet uitsluit. De discussie gaat er dan om of hij een dergelijk groot rijk gehad zou kunnen hebben. Ik volg deze discussie met belangstelling en bestudeer de papers die daarover uitkomen. Ik zie uw stelling: “De gegevens zijn [naar mijn mening] volledig genoeg voor bewijs van afwezigheid van het grote rijk van Salomo.”, als een stelling vanuit ‘het kamp’ van de minimalisten. Maximalisten lezen in de Schrift dat Salomo bestaan heeft en een groot rijk heeft gehad. Een voorspelling vanuit ‘dit kamp’ zou kunnen zijn dat er meer gegevens gevonden zullen worden die erop wijzen dat Salomo wel degelijk een groot rijk heeft gehad. Zelf blijf ik liever voorzichtig over de duiding van archeologische vondsten.

Reply
Peter

“Een voorspelling vanuit ‘dit kamp’ zou kunnen zijn dat er meer gegevens gevonden zullen worden die erop wijzen dat Salomo wel degelijk een groot rijk heeft gehad”

Dat is de voorspelling. [Mijn] probleem daarmee is dat Israel een van de meest uitkamde landen is voor archeologie, en dat maakt het [m.i.] onwaarschijnlijk dat er gegevens komen die wezenlijk anders zijn dan dat Jeruzalem tot de val van Samaria een paar honderd tot misschien 1000 inwoners had, en dat er geen georganiseerde grote staat in het gebied bestond voor Omri.

Reply
Ed Vaessen

De afwezigheid van Salomon in andere bronnen dan de Bijbel is [m.i.] opvallend. Zijn rijk bevond zich tussen dat van andere beschavingen die het schrift kenden maar die hem vreemd genoeg niet kennen of niet de moeite waard vonden om aandacht aan te besteden.

De Egyptenaren waren verwoede schrijvers die nogal wat vastlegden over hun buren. Ze schreven uitgebreid over Babylonië, Assyrië, Kanaän, Cyprus en hun betrekkingen met de Hettieten. [Ze hebben echter] niets [ge]schreven ze over een groot rijk van hun buurman Salomon, een koning nochtans die getrouwd zou zijn met niet minder dan de dochter (naam onbekend) van een heuse Farao (naam ook al onbekend). Ook is het opvallend dat in de Bijbel geen naam bekend is van de Farao die het aan de stok kreeg met Mozes en Aaron. Men kan zich de vraag stellen of een van de schrijvers van de Bijbel ooit wel eens voet zette in Egypte.

Reply
Jan van Meerten

Geachte Peter en heer Vaessen, er ontstaat nu een discussie over of Salomo wel of niet bestaan heeft waarin jullie een minimalistisch standpunt verdedigen. Een maximalistisch standpunt ziet er anders uit. Daar bestaat het geloof dat Salomo geleefd heeft en een groot rijk heeft gehad. Hizkia kon in het verleden volgens diverse minimalisten ook niet hebben bestaan, nu is dat onjuist gebleken. Daarom wacht ik rustig en voorzichtig af tot er meer informatie beschikbaar komt rondom de 10e eeuw voor Christus. Het argument dat de geachte Peter aandraagt gaat naar mijn mening niet op. Het belangrijkste gedeelte wat Salomo volgens de Bijbel gebouwd heeft in Jeruzalem is verboden terrein om te graven. Daarnaast is een relatief kleine stad geen probleem voor de regering van een land. Het werk van de archeologe Eliat Mazar is mijns inziens, uiteraard met enige voorzichtigheid, zeer interessant om te volgen. Zie hier voor wat meer informatie: http://www.biblicalarchaeology.org/daily/biblical-sites-places/jerusalem/did-i-find-king-davids-palace/

Wat betreft de tijd na de koning Omri zijn we het er over eens dat de koningen die de Bijbel noemt bestaan hebben. Over die koningen ging mijn lezing ook. Het is altijd mogelijk om andere punten aan te dragen, maar dat is dan geen commentaar op de lezing.

Reply
Ed Vaessen

“Geachte Peter en heer Vaessen, er ontstaat nu een discussie over of Salomo wel of niet bestaan heeft waarin jullie een minimalistisch standpunt verdedigen. Een maximalistisch standpunt ziet er anders uit. Daar bestaat het geloof dat Salomo geleefd heeft en een groot rijk heeft gehad. Hizkia kon in het verleden volgens diverse minimalisten ook niet hebben bestaan, nu is dat onjuist gebleken.”

Wat onjuist bleek was de datering van de tunnel. Het ging niet om het bestaan van Hizkia zelf. [Dat is wat mij betreft] appels met peren [vergelijken]. Bijzonder is dat de C14-methode in jouw link hierbij als betrouwbaar wordt geschetst.

Reply
Jan van Meerten

Geachte heer Vaessen, u heeft gelijk dat het gaat om de tunnel van Hizkia. Ik had moeten schrijven: ‘Hizkia’s tunnel kon in het verleden volgens diverse minimalisten ook niet hebben bestaan, nu is dat onjuist gebleken’ Maar dat doet wat mij betreft niets af van mijn bovenstaande reactie. De datering van deze tunnel werd niet alleen ontkend maar ook dat Hizkia een dergelijke tunnel gebouwd zou kunnen hebben. En dat is naar mijn mening geen appels met peren vergelijken. Door sommige minimalisten wordt de mogelijkheid van bestaan van een opvolger van David met de naam Salomo niet ontkend. Zie bijvoorbeeld de reactie van de geachte Peter. Wat wel ontkend wordt door minimalisten is dat hij een groot rijk en grote bouwprojecten heeft gehad in de 10e eeuw voor Christus. Deze ontkenning lijkt daarmee op die van Hizkia’s tunnel. Ziende op het verleden kun je [wat mij betreft] beter wat voorzichtiger zijn. Dat was het punt wat ik hier wilde maken. C14 rond de 10e eeuw voor Christus wordt door veel creationisten als betrouwbaar gezien, maar dat is [m.i.] een totaal andere discussie waar ik elders al eens op gereageerd heb.

Reply
Peter

Volgens Jan van Meerten bestaat er bij de zgn. maximalisten “… het geloof dat Salomo geleefd heeft en een groot rijk heeft gehad.” Dat is niet anders dan een geloof – en de definitie van een geloof is “Het geloof nu is een vaste grond der dingen, die men hoopt, en een bewijs der zaken, die men niet ziet”. In de wetenschap gaat het om de dingen die men aan kan tonen, en de beschrijving van de 10de [eeuw] is [m.i.] voldoende goed om een groot georganiseerd rijk gebaseerd op Jeruzalem uit te sluiten – zelfs als Jeruzalem stevige muren had. Die muren kunnen ouder zijn dan David, zie: http://www.biblicalarchaeology.org/daily/biblical-sites-places/jerusalem/avraham-faust-on-david%E2%80%99s-palace/ genoemd in http://www.biblicalarchaeology.org/daily/biblical-sites-places/jerusalem/did-i-find-king-davids-palace/ Verder dan een heuvelfort kom je niet.

Reply
Bart Klink

[Wat mij betreft] geldt dezelfde afwezigheid van evidentie – dat er wel had moeten zijn – voor de Exodus. Als die werkelijk Bijbelse proporties had (dus niet een klein groepje vluchtelingen), zouden van die gigantische volksverhuizing veel sporen terug te vinden moeten zijn. Die zijn er [m.i.] simpelweg niet, terwijl er wel sporen gevonden zijn van kleine groepjes nomaden. Het is ondertussen mainstream dat er nooit een Exodus van Bijbelse proporties heeft plaatsgevonden (te vinden in verschillende inleiding OT). Mogelijk is een kleine groep slaven uit Egypte vetrokken/ontsnapt, wat herinneringen aan een verleden in Egypte verklaart. De minimalisten gaan nog verder dan dat. Er is dus nog een zeer plausibele optie tussen de ‘maximalisten’ en ‘minimalisten’. Dat is volgens mij waar de meeste oudtestamentici en archeologen zitten.

Reply
Jan van Meerten

Geachte Peter, u schrijft: Verder dan een heuvelfort kom je niet.. Daar zijn we het grotendeels over eens, de burcht werd later ook wel ‘de stad Davids’ genoemd. Tijdens Salomo heeft de stad Davids een uitbreiding gehad toen werd de tempelberg erbij betrokken. Voor de omvang van de stad tijdens deze twee koningen, zie het kaartje van dr. Mazar. Helaas kunnen daar om politieke redenen geen opgravingen gedaan worden. Uw argument –“Jeruzalem was klein”– is naar mijn mening geen sterk argument tegen het bestaan van de koninkrijken van David en Salomo. Ook kleine steden kunnen als hoofdstad uitgekozen worden.

Geachte heer Klink, de discussie over de Exodus op deze plaats is naar mijn idee off-topic. Mijns inziens is het beter deze discussie hier met creationisten te voeren.

Reply
Bart Klink

Jan, het probleem van de afwezigheid van evidentie voor de Exodus heb ik daar gepost. Het viel me tegen dat zowel archeologe Jennifer Guetta als Gert-Jan van Heugten niet op dit centrale probleem ingingen in hun verhalen.

Mijn reactie hierboven ging daarnaast over een algemener punt, dat jij ook maakt in jouw verhaal: afwezigheid van evidentie is geen evidentie van afwezigheid. Dat gaat alleen op als we goede redenen hebben om die afwezigheid van evidentie te verwachten, bijvoorbeeld omdat wat we zoeken lastig vindbaar is en/of er (nog) niet goed gezocht is. Beide redenen gaan niet op voor veel uit de ‘Bijbelse archeologie’: er zouden veel en duidelijk evidentie moeten zijn en er wordt al heel lang zeer uitgebreid gezocht. Als de evidentie er zou moeten zijn, maar er niet is, is afwezigheid van evidentie wel degelijk evidentie van afwezigheid. Dat had de wereld op een gegeven moment ook wel door over de massavernietigingswapens in Irak, ondanks de beroemde woorden van Rumsveld hierover. Het geldt ook voor evolutie: Darwin voorspelde dat er veel fossiele overgangsvormen moeten zijn. Als die na 150 nog niet gevonden waren, ondanks al het zoekwerk, hadden evolutiebiologen een probleem gehad. Gelukkig zijn er sinds Darwins tijd vele gevonden!

Reply
Jan van Meerten

Geachte heer Klink, uw reactie gaat van de Exodus tot massavernietigingswapens in Irak. Ik respecteer uw (bijna) minimalistische standpunt als het gaat om archeologisch bewijsmateriaal voor de Uittocht. Zelf ben ik wat voorzichtiger in stellige uitspraken. Dat er volgens u nog niets gevonden is kan allerlei oorzaken hebben, de werkelijkheid is naar mijn mening vaak wat complexer dan dat wij vermoeden. In mijn lezing echter ga ik vooral in op het tijdperk van de koningen. Daar zijn veel archeologische gegevens boven tafel gekomen. Zelf heb ik er goede hoop op dat dit in de toekomst ook voor David, Salomo en Jerobeam/Rehabeam zal gelden.

Reply
Bart Klink

Beste Jan, mijn standpunt is niet eens minimalistisch (ik weet te weinig van hun argumenten), maar mainstream, bijvoorbeeld te vinden in inleidingen OT. Zelfs een conservatieve archeologische autoriteit (en criticus van de minimalisten) William Dever geeft aan dat een Exodus van Bijbelse proporties onhoudbaar is. De reden voor deze consensus is [m.i.] simpel: het bewijs is er niet, terwijl dat er wel had moeten zijn.

Welke oorzaken kan de afwezigheid van evidentie voor een volksverhuizing van van 40 jaar van ongeveer 2 miljoen mensen hebben, terwijl er wel sporen zijn gevonden van kleine groepen nomaden en er al heel lang zeer uitgebreid gezocht wordt?

Reply
Jan van Meerten

Geachte heer Klink, zoals gezegd was het onderwerp van mijn presentatie niet ‘de Exodus’. Daarnaast heb ik er geen probleem mee dat u autoriteiten en consensus volgt. Maar dat kan [m.i.] nooit als argument gelden in deze discussie (‘argumentum ad populum’).

Reply
Ed Vaessen

In de Nijmeegse heuvels vinden we sleuven en dammen terug. Zijn deze door de soldaten van het tiende legioen aangelegd om een aquaduct te realiseren voor hun kamp? Men weet het niet zeker. Is deze kwestie doorslaggevend voor de vraag of het tiende legioen heeft bestaan en in het kielzog daarvan, het Romeinse Rijk? Wat als blijkt dat die sleuven en dammen niet door Romeinen zijn aangelegd? Hebben de ‘maximalisten’ die in een Romeins Rijk geloven dan opeens ongelijk met hun ‘maximalistische’ gezichtspunt? (…)

Reply
Bart Klink

Jan, aangezien geen van ons hier de expertise heeft om al de evidentie zelf te overzien en te beoordelen, is het oordeel van experts wel degelijk van belang, zeker als onder hen een consensus is. Rechters maken daar ook gebruik van in hun rechtspraak. Uiteraard is consensus onder experts geen alternatief voor evidentie, maar vallen die meestal samen, zoals ook hier het geval is.

Reply
Peter

“Uw argument –“Jeruzalem was klein”– is naar mijn mening geen sterk argument tegen het bestaan van de koninkrijken van David en Salomo. Ook kleine steden kunnen als hoofdstad uitgekozen worden.”

Ik zeg niet dat David en een zoon vermoedelijk geheten Salomo niet bestonden of zich geen koning noemden (beide een mogelijkheid), maar dat ze geen koningen waren over een machtig groot rijk. Er ontbreekt [m.i.] elk[e] evidentie voor een groot rijk gebaseerd op Jeruzalem. Kleine steden zijn geen hoofdstad. (…) Beste Jan van Meerten, wat zou je nu wel als argument opvatten?

“Daarnaast heb ik er geen probleem mee dat u autoriteiten en consensus volgt. Maar dat kan [m.i.] nooit als argument gelden in deze discussie (‘argumentum ad populum’).”

[Als] je zelf geen eigen studie en eigen ervaring in de archaeologie [hebt] kies je je eigen autoriteit ergens in de literatuur, en wat daar als argument geldt. Meestal vinden anderen dat een non-argument.

Reply
Ed Vaessen

Jan van Meerten: “Geachte heer Klink, uw reactie gaat van de Exodus tot massavernietigingswapens in Irak.”

Bart Klink heeft het over de kwestie van afwezigheid van evidentie en evidentie van afwezigheid. De massavernietigingswapens van Irak gebruikt hij als voorbeeld om dat toe te lichten. (…)

Jan van Meerten: “Daarnaast heb ik er geen probleem mee dat u autoriteiten en consensus volgt. Maar dat kan [m.i.] nooit als argument gelden in deze discussie (‘argumentum ad populum’).”

Op welke basis volgt Jan van Meerten zijn overtuigingen over de aard van Jezus die de kern vormt van zijn geloof? Heeft hij dat, onafhankelijk van elke expert die zich op dat gebied heeft uitgesproken, zelf beredeneerd vanuit alle geschriften die hij in hun oorspronkelijke taal heeft bestudeerd, na zich ervan overtuigd te hebben dat hun datering klopt en ze geen enkele toevoeging of interpolatie bevatten?

[Noot van de redactie: Beste Ed, iemand verdacht maken of uitschelden is in strijd met ons moderatiebeleid we hebben deze reactie daarom moeten inkorten en de andere moeten verwijderen.]

Reply
Jan van Meerten

Geachte heer Klink, u schrijft: het oordeel van experts wel degelijk van belang. Ik heb nergens gezegd dat het oordeel van experts niet van belang zou zijn. Een argument van een expert kan zeker meewegen in een bepaalde richting. We moeten [m.i.] dan dus kijken wát de expert zegt. Consensus als argument aandragen is naar mijn mening geen argument maar een argumentum ad populum. Wát de consensus als argumenten aandraagt daar moeten we het over hebben. De vragen van Ed en Peter over consensus zijn hiermee ook beantwoord. De geachte Ed Vaessen gaat [m.i.] (…) off-topic met het aquaduct van Noviomagus.

Geachte Peter, u schrijft: Ik zeg niet … machtig groot rijk. Dat schreef u ook op 29 juli hierboven. Ik had op 1 augustus beter kunnen schrijven: ‘tegen het bestaan van de koninkrijken van David en Salomo zoals die in de Bijbel beschreven worden’. U schrijft: ‘Kleine steden zijn geen hoofdstad.’ Tenzij men er belang bij heeft die locatie als hoofdstad te kiezen. Jeruzalem uitkiezen als hoofdstad zou een strategische keuze kunnen zijn. Zie ook 2 Samuël 5 en 1 Kronieken 11. U schrijft: wat zou je nu wel als argument opvatten? Ik heb nog geen [voor mij] overtuigende argumenten gezien om het bestaan van de koninkrijken van David en Salomo (zoals die in de Bijbel beschreven worden) te betwijfelen.

Reply
Peter

Jan van Meerten: “U schrijft: ‘Kleine steden zijn geen hoofdstad.’ Tenzij men er belang bij heeft die locatie als hoofdstad te kiezen. Jeruzalem uitkiezen als hoofdstad zou een strategische keuze kunnen zijn.”

Die keuze was lang voor dat er sprake was van een ‘groot machting rijk’. Zoals ook blijkt uit de aangehaalde bijbelteksten.

“U schrijft: wat zou je nu wel als argument opvatten? Ik heb nog geen [voor mij] overtuigende argumenten gezien om het bestaan van de koninkrijken van David en Salomo (zoals die in de Bijbel beschreven worden) te betwijfelen.”

Een ‘groot machtig rijk’ laat sporen na. Die zijn er [m.i.] niet, en Israel is dermate goed uitgekamd dat die sporen gezien hadden moeten worden. Dus er is [wat mij betreft] ‘bewijs voor afwezigheid’, geen ‘afwezigheid van bewijs’.

Reply
Jan van Meerten

Geachte Peter, zoals al eerder gezegd is dat een minimalistische standpunt. Ik ben wat voorzichtiger met stellige uitspraken. Je zou dan [m.i.] allerlei vondsten op een rijtje moeten zetten uit het land Kanaän van de 10e eeuw. Momenteel heb ik daar geen tijd voor, maar het zou een volgend onderwerp kunnen zijn om over te spreken. Het is overigens niet zo dat er niets meer bij komt en dat al het werk gedaan is. Veel ligt nog onaangeroerd in de bodem. Dit project laat dat bijvoorbeeld zien. Voor een recente vondst die nieuw licht werpt op het Hebreeuwse schrift zie dit artikel. Het argument dat Jeruzalem te klein zou zijn voor een Bijbels rijk van David en Salomo vind ik niet sterk. Er kunnen allerlei redenen zijn om Jeruzalem, al was het bij de verovering van David klein maar door David uitgebreid, als hoofdstad te verkiezen. Zoals mogelijk een strategische keuze. Overigens valt het qua grondgebied, zoals het in de Bijbel beschreven wordt, wel mee met de grootte van het rijk. Zie p. 33-34 van ‘De atlas van de Bijbel en de geschiedenis van het Christendom’ voor een indruk. Ik heb de indruk dat we in herhaling vallen, ik laat het daarom maar hierbij.

Reply
Bart Klink

Jan, dat is geen minimalistisch standpunt, maar de huidige consensus, te vinden bij archeologen als Dever en Finkelstein en in veel inleidingen OT. Minimalisten menen dat er totaal geen historische realiteit achter de verhalen zit en dat die verhalen later bedacht zijn. Het is de ‘Copenhagen-school’ van o.a. Lemche en Thompsen. Zie verder: https://en.wikipedia.org/wiki/The_Copenhagen_School_(theology). William Dever in het bijzonder heeft veel kritiek geuit op deze minimalisten.

Wel is het zo dat de huidige consensus een stuk minimalistischer is dan hoe de ‘Bijbelse archeologie’ ooit begon en waar William Albright een grote naam uit was. Die school ging ervan uit dat de Bijbel historisch accuraat was en dat archeologen de sporen daarvan alleen maar op hoefden te graven. Dat bleek [mislukt] omdat de sporen er simpelweg niet waren (of niet in de juiste tijd), ondanks zeer uitgebreid onderzoek. Daarom heeft de mainstream-archeologie dit project opgegeven.

Jan van Meerten

Geachte heer Klink, inderdaad zijn er verschillende soorten minimalisten. Er bestaan ultra-minimalisten zoals ‘The Copenhagen School’ en gematigde minimalisten zoals Israel Finkelstein. Daarnaast spreekt u over de huidige consensus etc., daar hebben we het hierboven al over gehad.

Reply
Jan van Meerten

Geachte heer Vaessen, zoals gezegd moet ik er dan verder in duiken en de minimalistische en maximalistische literatuur raadplegen om te ontdekken wie mogelijk de farao is die zijn dochter uithuwelijkte aan Salomo. Het zou goed kunnen dat farao Siamoen de schoonvader van Salomo is, ziende op zijn buitenlands beleid en contacten met de Feniciërs en de juiste tijd. Vaak wordt Shishak die Juda tijdens de regeerperiode van Rehabeam plunderde gelijkgesteld met Sjosjenq I. Als dat zo is zou Siamoen inderdaad de schoonvader van Salomo kunnen zijn. Maar ik wil mij daar niet op vastpinnen voordat ik het in detail onderzocht heb. Wikipedia geeft bij Siamoen: “Het buitenlands beleid van Egypte onder Siamoen was actief; hij was waarschijnlijk ook de farao die een alliantie vormde met de nieuwe koning van Israël, koning Salomo tegen de Filistijnen. Siamoen viel de Filistijnse stad Gezer aan teneinde de Egyptische handel met de Feniciërs te beschermen. Salomo maakte ook hier gebruik van door Gezer in te nemen waardoor zijn zuidelijke grenzen beveiligd werd. De alliantie werd bekrachtigd door een huwelijk tussen Salomo en een dochter van de Egyptische koning.” Bron: https://nl.wikipedia.org/wiki/Siamoen. Helaas staat daar geen bron bij. De Engelse Wikipedia geeft wel bronnen. Zoals Kitchen, On the reliability of the Old Testament, een recensie van Mark W. Chavalas en Lipinski, On the Skirts of Canaan in the Iron Age. Als iemand meer publicaties rond farao Siamoen kent hou ik mij aanbevolen.

Reply

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

 tekens over