Met dit schrijven sta ik stil bij de beweging van de aarde en het stilstaan ervan en wat dit betekent zowel in natuurkundig opzicht als voor het interpreteren van de Bijbel.

Een waarnemer die op een vaste plaats op de aarde staat en met het blote oog gedurende een onbewolkte dag de zon ziet en voelt, stelt vast dat de zon zich ten opzichte van de plaats waar hij zich bevindt, verplaatst van het ene einde van de hemel naar het andere einde van de hemel, terwijl hij zelf en zijn omgeving stilstaan. Dit wordt het geocentrisch stelsel genoemd. De aarde staat in het midden ten opzichte van de zon die zich beweegt om de aarde. Deze zienswijze sluit aan bij de dagelijkse realiteit waarbij een willekeurige waarnemer zijn coördinatenstelsel kiest dat vast verbonden is met het aardoppervlak.

In het jaar 1609 echter deed de Italiaanse wis- en natuurkundige Galileo Galilei waarnemingen van planeten met behulp van een telescoop, kort tevoren door de Nederlander Lipperhey uitgevonden en door Galilei zelf verbeterd. Hij deed ontdekkingen, die hij gebruikte om te stellen dat de aarde om de zon draait in plaats van de zon om de aarde. Dit zogenaamde heliocentrisch stelsel stamde al uit de tijd van de Pythagoreeërs en was door de kanunnik Copernicus, nadat hij jarenlang de beweging van hemellichamen had waargenomen, beschreven in zijn boek ‘De Revolutionibus Orbium Coelestium’.

De katholieke Galilei kwam in conflict met het leergezag van de R.K. Kerk toen deze vernam dat Galilei aanhangers won voor zijn theorie, die het gezag van de Bijbel volgens hen deed ondermijnen. Want de meerderheid van de leden ervan hing het geocentrisch stelsel aan. Want dat de zon stil zou staan en de aarde zich zou verplaatsen en bovendien een dagelijkse beweging maakte, was, stelden ze, in tegenspraak met de heilige Schriften en de zintuiglijke waarneming.

Galilei werd in 1633 door het Officium der Inquisitie veroordeeld wegens het houden van een onware leer en in strijd met de heilige Schrift. Voor straf was opgelegd het verrichten van gebeden en huisarrest, zodat hij zijn leer niet kon verspreiden, hoewel hij zijn onderzoekingen mocht
voortzetten en familieleden kon bezoeken. In 1992 werd Galilei postuum door de paus gerehabiliteerd.

Hoewel in het vonnis van Galilei niet nadrukkelijk Bijbelverzen zijn geciteerd, blijkt uit andere bronnen dat met name de volgende verzen aan zijn veroordeling ten grondslag lagen:
“Zon sta stil bij Gibeon en gij maan bij Ajjalons dal. En de zon was stil en de maan bleef staan (…) De zon bleef midden aan de hemel staan en haastte zich niet onder te gaan ongeveer een hele dag” (Jozua 10:12-13).
“Vast staat de wereld en ze wankelt niet” (1 Kron. 16:30).
“En Hij schiep daar een tent voor de zon. Hij verschijnt: als een bruidegom, die zijn bruidsvertrek uit komt getreden, een held stralend zo wil Hij zijn baan gaan. Van de hemelrand af is zijn opgang, en zijn omloop keert tot de randen. Niets is voor zijn lichtgloed verborgen” (Ps.19:5-7).
“Gij grondde de aarde op haar zuilen, onwrikbaar, eeuwig van duur” (Ps. 104:5).
“De zon komt op en de zon gaat onder en haast zich dan weer naar de plaats waar haar loop begint” (Pred. 1:5).

Volgens het boek van de natuurkunde staat het volgende vast:
– Een waarnemer op een vast punt op de aarde die met het blote oog gedurende een dag de zon observeert, stelt vast met zijn zicht en tastzin dat de zon zich ten opzichte van de plaats waar hij zich bevindt, verplaatst van het ene einde van de hemel naar het andere einde van de hemel, terwijl hij zelf en zijn omgeving in rust zijn.
– Het Galileїsche relativiteitsbeginsel zegt dat er geen onderscheid te maken is tussen een rechtlijnige beweging met constante snelheid en het in rust zijn of stilstaan van een lichaam. Rust en uniforme beweging zijn hetzelfde voor alle experimenten van bewegings- en evenwichtsverschijnselen.
– Het relativiteitsbeginsel van Galilei is door Einstein algemeen geldig gemaakt en omvat in de algemene relativiteitstheorie elke soort beweging.
– De beweging van de aarde is als volgt te ontleden: Zij roteert om haar eigen as. Deze as maakt zelf ook langzaam een cirkelbeweging, de precessiebeweging. De aarde beweegt om de zon (met een snelheid van bijna 30 km/s). Ook beweegt de aarde als planeet mee met ons zonnestelsel in de
Melkweg, in het Lokale Galactische Cluster en in het uitdijende heelal. Afhankelijk van het gekozen referentiekader, dat vast is verbonden met de aarde of de zon, wordt vastgesteld dat de aarde stilstaat of beweegt. Omdat een gemiddelde waarnemer vast verbonden is met het aardoppervlak en hijzelf en zijn omgeving gelijkmatig meebewegen, is hij niet in staat dagelijks onderscheid te maken tussen beweging en stilstaan van de aarde. Voor zo’n waarnemer staat de aarde stil.

Het duurde nog meer dan 150 jaar vanaf Galilei dat de optische en mechanische bewijzen voor de beweging van de aarde waren ontdekt. Het relativiteitsbeginsel op de aarde als materieellichaam toepassen, betekent dat een waarnemer op het aardoppervlak in natuurkundig opzicht even veel recht heeft te vinden dat de aarde stilstaat dan een waarnemer die vindt dat de aarde beweegt omdat die een coördinatenstelsel kiest dat vast
verbonden is met de zon.

Voor het interpreteren van de onderhavige Bijbelteksten is de grammaticale- of letterlijke interpretatiemethode te handhaven. Want de auteurs van de Bijbel hanteren het coördinaatstelsel dat vast verbonden is met de aarde. Dit past bij alle bewegings- en evenwichtsverschijnselen op aarde zoals de mensen die dagelijks ervaren.

Daarom is de stelling: ‘Deze Bijbelteksten en de natuurkunde stemmen overeen’, juiste en bewezen, behalve voor de tekst waar de zon een hele dag stil bleef staan (de aarde een dag stokte in haar omwenteling om haar eigen as), want dit is door experimenten niet bewezen.

LEUK ARTIKEL?
Bent u blij met dit artikel? Het onderhoud en de ontwikkeling van deze website vragen financiële offers. Zou u ons willen steunen met een maandelijkse bijdrage? Dat kan door ons donatieformulier in te vullen of een bijdrage over te schrijven naar NL53 INGB000 7655373 t.n.v. Logos Instituut. Logos Instituut is een ANBI-stichting en dat wil zeggen dat uw gift fiscaal aftrekbaar is.

Written by

Mr. P.A.C.H. Kerstholt is belastingadviseur en fiscaal intermediair.