Vraag

In de scheikundeles kregen we uitgelegd hoe atomen er vanbinnen uit zien. Dat weten we dankzij de experimenten van Bohr en Rutherford. Maar hoe vonden die experimenten plaats? Waar zijn huidige atoommodellen precies op gebaseerd?

Antwoord

Niemand heeft ooit gezien hoe een atoom er vanbinnen uit ziet. Dat komt doordat atomen kleiner zijn dan de golflengte van licht. Met elektronenmicroscopen kun je een heel eind inzoomen, maar ook dat heeft beperkingen. Daarom moet men modellen gaan gebruiken om de waarnemingen te kunnen beschrijven.

Rutherford deed experimenten met een heel dunne laag goudfolie. Daar vuurde hij alfadeeltjes op af (die ook vrij kunnen komen bij radioactief verval). Rutherford ontdekte dat de meeste alfadeeltjes recht door de goudfolie heen gingen, maar een klein gedeelte werd afgebogen of teruggekaatst. Hieruit concludeerde hij dat de atomen voor een heel groot gedeelte uit ‘lege ruimte’ bestonden, en maar een kleine, harde kern hadden. In die lege ruimte om de kern heen zweefden de elektronen, in een wolk. Bohr breidde Rutherfords model uit door te stellen dat die elektronen niet zomaar op een willekeurige plek in een wolk zaten maar op bepaalde vaste afstanden, in zogenaamde schillen. Dit werd ondersteund door het licht te meten dat bepaalde atoomsoorten uitzenden als je ze verhit. Bij verhitting voeg je energie toe, waardoor een elektron wordt aangeslagen, zoals dat heet, en naar een hogere schil gaat. Als het terugvalt naar de oorspronkelijke schil zendt het energie uit in de vorm van licht. Afhankelijk van de kleur van dat licht kon Bohr bepalen in welke schillen de elektronen zich bevonden.

Dit artikel is met toestemming overgenomen uit Weet Magazine. De volledige bronvermelding luidt: Heugten, G.J.H.A. van, 2016, Kun je atomen vanbinnen bekijken?, Weet 38: 47.

LEUK ARTIKEL?
Bent u blij met dit artikel? Het onderhoud en de ontwikkeling van deze website vragen financiële offers. Zou u ons willen steunen met een maandelijkse bijdrage? Dat kan door ons donatieformulier in te vullen of een bijdrage over te schrijven naar NL53 INGB000 7655373 t.n.v. Logos Instituut. Logos Instituut is een ANBI-stichting en dat wil zeggen dat uw gift fiscaal aftrekbaar is.

Written by en

Gert-Jan van Heugten is ir. in de scheikundige technologie en schrijft en spreekt regelmatig over schepping en evolutie. Lees meer van en over hem op zijn eigen site: waaromschepping.nl Gert-Jan is in 2006 tot geloof gekomen omdat hij overtuigende argumenten te zien kreeg vóór het Bijbelse scheppingsverhaal, en tegen het evolutieverhaal. Sindsdien is hij er van overtuigd dat de Bijbel van kaft tot kaft een betrouwbaar beeld van de geschiedenis weergeeft. Vier jaar en een hele hoop boeken, DVD's, lezingen en discussies later is hij begonnen met het verzorgen van presentaties over schepping en evolutie. In 2011 ben is hij als vrijwilliger bij Weet Magazine terecht gekomen, waar hij sinds 2012 met veel plezier in de redactie zit. Na het behalen van zijn ir./M.Sc. titel in 2013 heeft hij het Naventure trainingsjaar gevolgd bij de Navigators. In de zomer van 2014 heeft hij besloten voor zichzelf te beginnen en Waarom Schepping naar een hoger niveau te tillen. Gert-Jan gaat meestal naar een PKN gemeente in Eindhoven, maar beschouwt zichzelf als 'non-denominational'. Hij kan zich helemaal vinden in de uitspraak van Kees Kraayenoord: "Ik ben eigenlijk een gereherformeerde evanpinksterbaptoliek."